100×worker · woordenlijst
Woordenlijst: AI-termen voor je werk uitgelegd
Termen als 'AI-agent' of 'context engineering' duiken overal op, maar worden zelden hetzelfde uitgelegd. Deze woordenlijst geeft duidelijke, citeerbare definities voor wie AI wil begrijpen in functie van het werk. Onderzoek van UWV bij 2.300 werkgevers toont dat AI vooral het takenpakket binnen een baan wijzigt, eerder dan de baan zelf te vervangen. Deze pagina legt de woorden uit die je nodig hebt om dat proces te sturen.
AI-agent
Een AI-agent voert een taak in meerdere stappen zelfstandig uit, zonder dat je elke stap goedkeurt.
Een agent leest bijvoorbeeld binnenkomende facturen, categoriseert ze en boekt ze in je boekhoudsysteem. Jij controleert nadien enkel het eindresultaat, in plaats van elke tussenstap goed te keuren.
prompt
De instructie die je aan een AI-model geeft om een antwoord, tekst of actie te krijgen.
Een prompt kan kort zijn, zoals 'vat dit verslag samen in vijf bullets', of uitgebreid met voorbeelden en regels. Hoe duidelijker de prompt, hoe bruikbaarder het resultaat.
groot taalmodel (LLM)
Een AI-systeem getraind op enorme hoeveelheden tekst, dat taal genereert op basis van geleerde patronen.
Bekende voorbeelden zijn GPT, Claude en Gemini. Zo'n model schrijft een e-mail, vat een rapport samen of beantwoordt een vraag, gebaseerd op patronen uit zijn training.
contextvenster
De hoeveelheid tekst die een taalmodel tegelijk kan verwerken en onthouden tijdens een gesprek.
Bij een lang contract van veertig pagina's kan het model het begin vergeten tegen het einde, als het contextvenster te klein is. Grotere contextvensters laten meer documenten tegelijk verwerken.
context engineering
Het gestructureerd aanleveren van documenten, voorbeelden en instructies aan AI om een bruikbaar resultaat te krijgen.
In plaats van één losse prompt te typen, geef je het model bijvoorbeeld je huisstijl, drie voorbeeldmails en de klantgeschiedenis mee. Dat verhoogt de kans op een direct bruikbaar antwoord.
hallucinatie
Wanneer AI verzonnen informatie presenteert als feit, zonder aan te geven dat het onjuist kan zijn.
Een AI-tool kan bijvoorbeeld een niet-bestaand wetsartikel of een verzonnen bronvermelding aanhalen in een juridisch advies. Controleer daarom altijd feiten, cijfers en bronnen die AI aanlevert.
harvest map
De taakkaart van een beroep, opgedeeld in de categorieën schrappen, automatiseren, delegeren en houden.
Voor een marketeer zet je bijvoorbeeld het schrijven van eerste conceptteksten bij automatiseren, en het klantcontact bij houden. Zo krijg je overzicht per taak, niet per functie.
schrappen / automatiseren / delegeren / houden
De vier categorieën waarin je taken indeelt om te bepalen wat AI overneemt, en wat niet.
Schrappen betekent een taak stopzetten omdat ze geen waarde meer toevoegt. Automatiseren laat AI de taak volledig uitvoeren, zoals het opstellen van standaardrapporten. Delegeren geeft de taak aan AI met controle achteraf, en houden betekent dat je de taak zelf blijft doen, zoals een moeilijk klantgesprek.
skill-bestand
Een document waarin je vastlegt hoe een taak precies verloopt, zodat AI ze herhaalbaar kan uitvoeren.
Denk aan een stappenplan voor het opstellen van een offerte, met vaste zinnen, prijsregels en opmaak. AI gebruikt dat skill-bestand telkens opnieuw, zonder dat je de instructies herhaalt.
company brain
De verzameling bedrijfsdocumenten en werkwijzen die je aan AI-tools voedt voor bruikbare, bedrijfsspecifieke antwoorden.
Een company brain bevat bijvoorbeeld je personeelshandboek, verkoopscripts en productinformatie. Een AI-tool met toegang daartoe geeft antwoorden die passen bij jouw bedrijf, in plaats van generieke tips.
human in the loop
Een werkwijze waarbij een mens elk AI-resultaat controleert voordat het gebruikt of verstuurd wordt.
Bij een AI-gegenereerde offerte leest een medewerker eerst de bedragen en voorwaarden na. Pas na die controle gaat de offerte naar de klant.
AI-first
Een aanpak waarbij je een taak eerst aan AI voorlegt, en pas nadien zelf bijstuurt.
Bij het schrijven van een functioneringsverslag start je met een AI-conceptversie op basis van je notities. Jij herschrijft en verfijnt vervolgens, in plaats van vanaf een leeg blad te beginnen.
automatiseringsscore
Een cijfer dat inschat hoe vatbaar een beroep of taak is voor automatisering.
De bekendste automatiseringsscore komt van Frey en Osborne (Oxford, 2013), van voor de doorbraak van grote taalmodellen. Recentere metingen, zoals Microsoft's AI applicability score op 200.000 Copilot-gesprekken, tonen andere cijfers: vertalers scoren daar 49%, verpleegkundigen 12%.
generatieve AI
AI die nieuwe tekst, beelden of code genereert op basis van een prompt, in plaats van enkel te zoeken.
In Vlaanderen gebruikt 43% van de bevolking maandelijks generatieve AI, en 61% van de Belgen gebruikte in 2025 een AI-chatbot. In de hele EU lag dat aandeel op 32,7%.
de 100x worker
De persoon in een team die AI-tools beheert en opzet, zodat collega's ze kunnen gebruiken.
De 100x worker bouwt bijvoorbeeld het company brain op, schrijft skill-bestanden en traint collega's in prompten. Die persoon vermenigvuldigt de impact van AI over het hele team.
Opgesteld met AI-ondersteuning en redactioneel nagekeken. Zie de termen in actie in de beroepsanalyses.